Sáu nhân duyên đưa đến sự phát triển và thịnh vượng

Có sáu yếu tố giúp một người phát triển, tiến bộ và đạt được những điều tốt đẹp trong cuộc sống. Chúng ta cần nỗ lực vun bồi để sáu yếu tố này hiện hữu nơi chính mình.

 

1. Sức khỏe

Điều đầu tiên và quan trọng nhất là sức khỏe.

Khi sức khỏe suy sụp, có thể xem như chúng ta đã mất đi rất nhiều điều.

Sức khỏe có hai phương diện:

Sức khỏe thân thể và sức khỏe tinh thần.

Có những người do nghiệp duyên không thuận nên mắc những căn bệnh rất khó chữa. Cũng có nhiều người vì không biết cách sinh hoạt, ăn uống thích hợp mà sức khỏe dần suy yếu.

Có người nghĩ rằng chỉ cần có tiền thì bệnh nào cũng có thể chữa được. Nhưng thực tế có những tình trạng mà tiền bạc cũng không thể giải quyết.

Vì vậy, điều quan trọng hàng đầu là phải biết chăm sóc sức khỏe của chính mình.

Để thân thể khỏe mạnh, không nên ăn những thức ăn không phù hợp với cơ thể; hãy chọn những gì thích hợp, biết điều độ trong ăn uống, sinh hoạt và chăm sóc bản thân.

Còn để tâm được khỏe mạnh, chúng ta phải hiểu điều gì làm tâm trở nên bệnh hoạn.

Khi tâm bị tham (lobha), sân (dosa) và si (moha) chi phối quá nhiều, tâm sẽ mất đi sự an ổn.

Vì thế, đừng để tham, sân và si phát triển quá mạnh trong tâm. Khi lo âu, phiền muộn xuất hiện, hãy biết hướng tâm đến Dhamma để làm dịu và giảm bớt chúng.

Hãy sống sao cho:

Thân được khỏe mạnh,

tâm được an vui.

Có sức khỏe, chúng ta mới có điều kiện làm việc, học tập, phát triển trí tuệ và thực hành Dhamma.

2. Có phẩm hạnh và đạo đức tốt

Đừng bao giờ xem nhẹ đạo đức và phẩm hạnh.

Đạo đức tốt không chỉ hỗ trợ cho đời sống hiện tại mà còn là nhân duyên đem lại những quả lành trong những đời sau.

Đạo đức có thể hiểu rất đơn giản:

Điều không nên làm - thì không làm.

Điều nên làm - thì hãy làm.

Trong bài giảng, điều này được trình bày qua hai phương diện:

- Tránh những điều không nên làm.

- Thực hiện những điều nên làm.

Năm giới giống như những tấm biển cảnh báo “Danger - Nguy hiểm”: nếu bước vào những hành vi bất thiện, chính quy luật tự nhiên của nghiệp sẽ đưa đến những hậu quả tương ứng.

Còn những điều nên làm bao gồm biết chăm sóc cha mẹ, quan tâm đến người thân, họ hàng và bạn bè.

Mỗi người cần tự mình nỗ lực vun bồi một đời sống có phẩm hạnh như vậy.

Đừng trì hoãn việc thực hành giáo pháp

Sáu nhân duyên đưa đến sự phát triển và thịnh vượng  1Ảnh minh họa. 

3. Biết lắng nghe lời khuyên dạy

Trong xã hội có những người trí tuệ, những bậc trưởng thượng và những người có kinh nghiệm.

Trong gia đình, chúng ta có cha mẹ, ông bà và những người đi trước.

 

Hãy biết lắng nghe kinh nghiệm và lời khuyên dạy của họ.

Nếu làm mọi việc mà không chịu học hỏi hoặc tiếp nhận lời chỉ dẫn, chúng ta rất dễ đi sai đường.

4. Trau dồi kiến thức

Chúng ta phải chủ động học hỏi và mở rộng hiểu biết của mình.

Dù là kiến thức về kinh doanh, quản lý, máy tính hay bất kỳ lĩnh vực hữu ích nào, đều cần phải học tập và trau dồi.

Kiến thức không tự nhiên mà có.

Muốn biết, phải chịu khó học.

Đây cũng là một trong những nhân duyên quan trọng đưa đến sự phát triển và tiến bộ.

5. Đem pháp vào đời sống

Thực hành Dhamma nghĩa là: Làm những điều thiện lành và tránh những điều bất thiện.

Về ý nghiệp, không nên khởi tâm tham muốn tài sản của người khác; không mong người khác thất bại, đau khổ hay bị tổn hại; không nuôi dưỡng tà kiến phủ nhận nghiệp và quả của nghiệp.

Về khẩu nghiệp, không nói dối, không nói lời khiến người khác chia rẽ, không dùng lời thô ác và không lãng phí thời gian bằng những lời vô ích.

Thay vào đó, hãy nói lời chân thật, hòa hợp và có trí tuệ.

Về thân nghiệp:

Không sát sinh.

Không trộm cắp.

Không tà hạnh.

Biết gìn giữ phẩm giá của một con người.

Đó chính là những nhân duyên đưa đến sự tiến bộ chân chính.

6. Luôn tinh tấn trong những việc thiện lành

Khi làm điều tốt, tâm phải có sự nhiệt thành và tinh tấn.

Đừng để tâm chán nản hoặc thối chí.

Ví dụ, đối với việc suy niệm Dhamma, nghe Pháp và học hỏi để tăng trưởng sự hiểu biết về Dhamma, chúng ta không nên để tâm mình suy giảm.

Khi biết một điều là đúng đắn và đáng làm, hãy tự nhắc mình: “Đây là điều nên làm.”

Rồi hãy cố gắng thực hiện.

Sáu cánh cửa dẫn đến lợi ích và hạnh phúc

Nếu sáu phẩm chất này có mặt nơi chúng ta, chúng giống như sáu cánh cửa lớn mở ra lợi ích và hạnh phúc.

Không chỉ đời này chúng ta được hưởng những điều tốt đẹp, mà chúng còn góp phần tạo nên nền tảng tốt lành lâu dài.

Đừng sống một cách thiếu tỉnh thức đến mức không biết những phẩm chất nào mình đã có và những phẩm chất nào mình còn thiếu.

Điều tốt nào chưa có - hãy cố gắng vun bồi.

Điều tốt nào đã có - hãy tiếp tục phát triển.

Mỗi vật có một công dụng khác nhau; mỗi con người cũng có những khả năng khác nhau. Vì vậy, những phẩm chất hữu ích này cần được vun bồi cho đầy đủ.