-Cư sĩ: Bạch Ngài, con từng nghe Ngài giảng về mười phương pháp tạo phước (puññakiriyāvatthu).

- Luang Por Suchart Abhijato: Đức Phật dạy có mười phương pháp giúp nuôi dưỡng hạnh phúc chân thật trong tâm.

Trước hết là bố thí (Dāna). Khi chia sẻ tài vật, thời gian hay sự giúp đỡ cho người khác, đặc biệt vì mục đích thiện lành, tâm sẽ tự nhiên sinh khởi niềm hoan hỷ.

Kế đến là trì giới (Sīla). Giữ giới giúp ta sống không làm tổn hại mình và người, nhờ đó tâm được nhẹ nhàng, an ổn.

Thứ ba là tu tập Bhāvanā (thiền tập). Rèn luyện tâm qua thiền định và chánh niệm mang lại hạnh phúc sâu sắc, bền vững hơn những niềm vui bên ngoài.

Sau khi tạo các thiện nghiệp, ta có thể hồi hướng và chia sẻ công đức (Pattidāna) đến cha mẹ, người thân đã quá vãng hoặc các chúng sinh hữu duyên. Dù không còn có thể giúp họ bằng vật chất, ta vẫn có thể chia sẻ những thiện lành mình đã vun bồi.

Một phương pháp khác là hoan hỷ trước việc thiện của người khác (Anumodanā). Thay vì ganh tỵ hay nghi ngờ, hãy chân thành vui theo những việc tốt đẹp người khác đang làm. Chính niềm hoan hỷ ấy cũng đem lại hạnh phúc cho tâm mình và khơi mở thêm lòng thiện.

Đức Phật cũng khuyến khích thực hành khiêm cung (Apacāyana). Người khiêm tốn không cần chứng minh mình giỏi giang hay giàu có. Khi buông bỏ nhu cầu được công nhận, tâm sẽ nhẹ nhàng hơn và cũng dễ được mọi người yêu mến.

Tiếp theo là phụng sự người khác (Veyyāvacca). Nếu chưa có điều kiện bố thí tài vật, ta vẫn có thể hiến tặng thời gian, công sức để giúp đỡ cộng đồng, chăm sóc người già, hỗ trợ hàng xóm hay tham gia các công việc thiện nguyện.

Một yếu tố rất quan trọng là Chánh kiến (Sammādiṭṭhi). Chánh kiến giúp ta hiểu rằng hạnh phúc chân thật không đến từ việc sở hữu nhiều hơn, mà từ việc sống thiện lành. Người có Chánh kiến biết dùng của cải để tạo phước thay vì chỉ chạy theo những niềm vui ngắn ngủi của vật chất.

Để có được Chánh kiến, cần lắng nghe Chánh pháp (Dhammassavana). Học hỏi giáo pháp giúp ta phân biệt điều thiện, điều bất thiện; điều nên làm và điều cần tránh, từ đó biết cách chuyển hóa khổ đau.

Cuối cùng là chia sẻ Chánh pháp (Dhammadesanā). Khi đã hiểu và thực hành giáo pháp, hãy chia sẻ những kinh nghiệm ấy với người khác để cùng nhau nuôi dưỡng hạnh phúc. Đó không chỉ là truyền đạt lời dạy của Đức Phật, mà còn là lan tỏa những giá trị tốt đẹp bằng chính đời sống của mình.

Theo Đức Phật, mười phương pháp này đem lại niềm vui bền vững, khác hẳn những hạnh phúc ngắn ngủi từ tiền bạc, nhà cửa, du lịch hay hưởng thụ. Những niềm vui vật chất rồi sẽ qua đi và thường kéo theo nhiều nỗi lo giữ gìn, mất mát hoặc lệ thuộc. Trong khi đó, hạnh phúc từ thiện nghiệp giúp tâm ngày càng tự do và bình an hơn.

Cư sĩ: Thật tuyệt vời, bạch Ngài. Đây quả là một lời giải thích rất rõ ràng. Ngài có thể nhớ rất đầy đủ cả mười điều.

- Luang Por Suchart Abhijato: Không phải là nhớ theo kiểu học thuộc lòng. Một khi con hiểu được cách làm cho tâm mình hạnh phúc thì sự hiểu biết ấy sẽ ở lại trong tâm.

Nếu chỉ ghi nhớ bằng trí nhớ, con có thể quên. Nhưng khi đã thật sự hiểu và tự mình thực hành, con sẽ không bao giờ quên nữa. Vì vậy, học Pháp không phải là học thuộc lòng, mà là thấu hiểu giáo pháp bằng chính trải nghiệm của mình.

Cư sĩ: Hiện tại con đang trải nghiệm phương pháp thứ chín.

- Luang Por Suchart Abhijato: Tốt lắm.

Một người hỏi: Khi tự mình trực tiếp trải nghiệm như vậy, có phải đó chính là sandiṭṭhiko không, bạch Ngài?

- Luang Por Suchart Abhijato: Đúng vậy. Đó chính là sandiṭṭhiko – có thể tự mình trực tiếp thấy và chứng nghiệm ngay trong hiện tại. Khi đã tự mình thấy rõ nhân và quả của sự thực hành, con sẽ không còn quên nữa.

Vì thế, đừng chỉ học giáo pháp bằng lý thuyết. Hãy đem những lời dạy ấy vào đời sống hằng ngày. Khi trực tiếp trải nghiệm niềm hạnh phúc do bố thí, trì giới, thiền tập và các thiện hạnh mang lại, con sẽ thật sự hiểu vì sao Đức Phật chỉ dạy mười phương pháp này.

Cư sĩ: Con xin tri ân Luang Por.